Oude zilverwerk circuleert volop op de tweedehandsmarkt, bij nalatenschappen, op rommelmarkten en bij veilingen. Om een massief zilveren bestekstuk te onderscheiden van een stuk van verzilverd metaal of van verguld zilver, is het keurmerk het eerste element dat moet worden onderzocht. Je moet echter wel weten hoe je het moet lezen, waar het zich op het object bevindt en begrijpen wat het daadwerkelijk garandeert.
Franse zilverkeurmerken: wat de vorm en de locatie onthullen over het gehalte
Op een oud bestekstuk dat in Frankrijk is vervaardigd, bevestigt het keurmerk het gehalte van de legering, dat wil zeggen de hoeveelheid puur zilver die het bevat. Dit keurmerk wordt aangebracht door het keuringsbureau (belastingdienst), niet door de zilversmid zelf. Dit is een vaak verwaarloosde onderscheid.
Ook interessant : Hoe de betekenis van een kus bij een verliefde man te herkennen?
Het meest voorkomende keurmerk op stukken die na 1838 zijn geproduceerd, is de Minerva van het eerste gehalte (950 duizendsten). Dit verschijnt in de vorm van een profiel van een met een helm geklede vrouw, ingeschreven in een octagonaal cartouche, vergezeld van het cijfer 1. Een cijfer 2 geeft het tweede gehalte aan (800 duizendsten), dat aanzienlijk minder vaak voorkomt op tafelbestek.
Voordat je een service of een lot aanschaft, kan het nuttig zijn om de keurmerken op French Home te controleren om de zichtbare merken op jouw stukken te vergelijken met de gedocumenteerde referenties per periode.
Verder lezen : Tips en advies om het dagelijks leven van moderne moeders te vergemakkelijken
De locatie van het keurmerk varieert afhankelijk van het type bestek. Op een vork bevindt het zich meestal aan de basis van de tanden of op de steel, aan de achterkant. Op een lepel is het geslagen op de achterkant van de lepel of op de steel. Een omgedraaid bestekstuk, onderzocht onder goed schuin licht, onthult bijna altijd zijn merken.
Keurmerk van de meester en keurmerk van garantie: twee merken, twee verschillende functies
Een oud massief zilveren bestekstuk draagt minimaal twee keurmerken. Deze verwarren verstoort de analyse.
- Het keurmerk van de meester (of zilversmid) identificeert de fabrikant. Het bevat zijn initialen omringd door een eigen symbool, alles ingeschreven in een ruit. Dit keurmerk wordt geslagen door de ambachtsman voordat het object aan het keuringsbureau wordt gepresenteerd.
- Het keurmerk van garantie (Minerva, Vieillard, haan volgens de periode) certificeert dat de legering door de staat is gecontroleerd. Dit is het keurmerk dat de zilverinhoud bevestigt.
- Op stukken die ouder zijn dan 1798 kan een derde keurmerk verschijnen, dat van de algemene belastingdienst, verantwoordelijk voor de inning van rechten op edele metalen. Deze merken, vaak zeer versleten, maken de datering moeilijker.
Een object dat alleen een meesterkeurmerk draagt zonder keurmerk van garantie vormt een probleem voor de authenticatie. Het kan gaan om een stuk dat niet aan het bureau is gepresenteerd, een vervalsing of een buitenlands object dat is geslagen met een keurmerk dat de Franse stijl imiteert.
Massief zilver, verzilverd metaal, verguld zilver: de concrete valkuilen bij visuele inspectie
Verzilverd metaal (soms abusievelijk “verzilverd zilver” genoemd) is een basismetaal bedekt met een dunne laag zilver door middel van galvanoplastiek. Bestek van verzilverd metaal draagt inscripties die heel anders zijn dan die van massief zilver. Vaak vind je de vermeldingen “84 g” of “100 g”, die de hoeveelheid zilver aanduiden die is aangebracht voor een set van twaalf stukken, en niet een zuiverheidsgehalte.
De vermelding “zilverwerk” of een cijfer gevolgd door “g” geeft nooit aan dat het massief zilver is. Het merk Christofle, bijvoorbeeld, gebruikt een vierkant keurmerk met schalen, vergezeld van een cijfer in grammen. Dit is geen staatskeurmerk.
Verguld zilver, dat zeldzamer is, bestaat uit een kern van gewoon metaal (vaak ijzer of lood) bedekt met een blad van gesmeed zilver. Het gewicht is de eerste aanwijzing: een verguld bestekstuk is abnormaal licht voor zijn grootte, of daarentegen zeer zwaar als de kern van lood is. Het onderzoeken van de verbindingen, vooral tussen de steel en het functionele deel, kan een loslating van de buitenste laag onthullen.
AI-gebaseerde keurmerkherkenningsapplicaties: een aanvulling, geen bewijs
Sinds 2023 bieden verschillende mobiele applicaties de mogelijkheid om keurmerken te identificeren op basis van een foto genomen met een smartphone. Sommige, zoals “Identificeer Sieraden en Waarde” beschikbaar in de App Store, beloven een detectie van metalen, een decodering van keurmerken en een waarde-inschatting met behulp van kunstmatige intelligentie.
Deze tools kunnen een eerste filter vormen voor een particulier die een set bestek erft zonder de aard ervan te kennen. Aan de andere kant blijft een foto van een versleten keurmerk moeilijk te interpreteren voor een algoritme net zoals voor een menselijk oog. De diepte van de stempel, de staat van het oppervlak en de verlichting beïnvloeden de leesbaarheid sterk.
De ervaringen op het terrein verschillen over de betrouwbaarheid van deze applicaties. Voor een duidelijk gemerkt bestekstuk werkt de identificatie vaak. Voor een stuk dat ouder is dan de 19e eeuw, met gedeeltelijk vervaagde merken, bereikt de tool snel zijn grenzen. Geen enkele applicatie vervangt op dit moment de fysieke inspectie door een expert of een keuringsbureau.
Gedocumenteerde herkomst: wat de keurmerken alleen niet zeggen
Een authentiek keurmerk bewijst dat het object op een bepaald moment is gecontroleerd. Het bewijst echter niet op zichzelf de handelswaarde van het bestek, noch zijn geschiedenis. Antiquairs die gespecialiseerd zijn in zilverwerk hechten steeds meer belang aan de gedocumenteerde herkomst: aankoopfacturen, nalatenschapsinventarissen, veilingcatalogi, correspondentie.
Een set bestek waarvan de eigendomsgeschiedenis kan worden herleid tot de oorspronkelijke zilversmid, wordt onder heel andere voorwaarden verhandeld dan een anoniem lot, ook al zijn de keurmerken identiek. Deze documentaire dimensie, die weinig wordt behandeld in gidsen die zich richten op de fysieke inspectie van het metaal, weegt echter zwaar in de transacties tussen verzamelaars en gespecialiseerde handelaren.
Voor wie oude bestekstukken wil laten authentiseren, combineert de meest betrouwbare aanpak dus drie niveaus van interpretatie: de visuele identificatie van de keurmerken van garantie en meester, de controle van het gewicht en de materiële consistentie van het object, en het samenstellen van een dossier van herkomst dat zo compleet mogelijk is.